Muzeum Miedzi w Legnicy otrzymało dofinansowanie na realizację zadania "Zakup do zbiorów sztambucha Adolpha Weißhahna z XVII w. z autografami książąt legnickich i szlachty śląskiej" w ramach programu Rozbudowa zbiorów muzealnych (nabór II 2026), realizowanego przez Narodowy Instytut Muzeów.

Dotacja w wysokości 49 300,00 zł umożliwi pozyskanie do zbiorów Muzeum Miedzi drogą zakupu wyjątkowego obiektu - sztambucha (pamiętnika) z początkowego okresu wojny trzydziestoletniej.  Rękopis zawiera 215 kart. Utrwalono w nim łącznie 88 pamiątkowych wpisów, a także dziewięć barwnych przedstawień herbów szlacheckich oraz dwie sceny alegoryczne. Zdecydowana większość autografów jest datowana i pochodzi z okresu 1619-1624. Ostatnie dwa wpisy, świadczące o wtórnym wykorzystaniu sztambucha, powstały na początku XVIII w.

Sztambuchy (znane też jako libri amicorum czy alba amicorum), które w pierwszej połowie XVI stulecia zaczęli prowadzić studenci protestanckich uczelni, w okresie nowożytnym rozpowszechniły się w innych grupach społecznych i zawodowych. Dokumentowały losy i koneksje nawiązywane przy okazji podejmowanych peregrynacji: poznawczych, rekreacyjnych, towarzyskich. W tym przypadku mamy do czynienia ze specyficznym zapisem życia żołnierza podczas wojny trzydziestoletniej - konfliktu, który mocno odcisnął swoje niszczycielskie piętno na życiu mieszkańców Śląska.

Najważniejszymi inskrybentami sztambucha Adolpha Weißhahna są członkowie książęcej dynastii Piastów. Rękopis otwierają cztery autografy władców, podkreślających w swojej tytulaturze zwierzchność nad Legnicą: Jana Chrystiana (1591-1639), brata Jerzego Rudolfa (1595-1653) i jego żony Zofii Elżbiety (1589-1622) oraz Barbary Agnieszki (1593-1631), siostry wymienionych książąt. W sztambuchu pozostawili swoje autografy m. in. członkowie czołowych śląskich rodzin arystokratycznych: Schaffgotschów, Zedlitzów, Promnitzów, Schellendorfów, jak i przedstawiciel starszej linii rodu Haunoldów, należącego do jednej z najbardziej wpływowych rodzin patrycjuszowskich dawnego Wrocławia.

Ten wyjątkowy nabytek jeszcze w tym roku zostanie zaprezentowany naszej publiczności.

>>> Dofinansowano ze środków programu Rozbudowa zbiorów muzealnych - program własny Narodowego Instytutu Muzeów – 2026 pochodzących z Budżetu Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego <<<