ja_mageia_template_v1.2_1.5.x

Wkrótce

WYKŁAD

prof. Rościsława Żerelika
pt. Najazd mongolski na Armenię
w świetle kronik z XIII w.

8 września (piątek) godz. 16.00

Akademia Rycerska
Wstęp wolny

  • Narrow screen resolution
  • Wide screen resolution
  • Decrease font size
  • Default font size
  • Increase font size
Home Eksponat miesiąca ML/A/ 3409 plakieta miedziana/brązowa z wyobrażeniem litery M
ML/A/ 3409 plakieta miedziana/brązowa z wyobrażeniem litery M PDF Drukuj
Archiwum - Eksponat miesiąca
wtorek, 01 grudnia 2015 00:00

ML/A/ 3409 plakieta miedziana/brązowa z wyobrażeniem litery M

ML/A/ 3409 plakieta miedziana/brązowa z wyobrażeniem litery M

Opis do ryciny

ML/A/ 3409. Plakieta miedziana/brązowa z ul. N. M. Panny w Legnicy. a- część górna z monogramem, b- część dolna, c- uproszczone odwzorowanie części górnej zabytku, d- monogram litery M z nagrobka księcia Ludwika II z kościoła ś. Piotra i Pawła w Legnicy (wg Wachowski 2013, s. 75, ryc. 29.). Oprac. T. Stolarczyk



Plakieta została odkryta w czasie badań wykopaliskowych na terenie ul. N. M. Panny w Legnicy w 1997 r. (dz. nr 761/1, posesja nr 6; wykop II, warstwa I, ob. 1 piec), prowadzonych przez Muzeum Archeologiczno-Historyczne w Głogowie. Wymiary: średnica 4,2 cm, grubość blaszki 0,5 mm. W centralnej części umieszczona została gotycka litera M wpisana w maswerk o kształcie rybiego pęcherza. Zabytek to najprawdopodobniej aplikacja pasa lub inny element stroju o czym świadczą zachowane ślady po nitach.

Litera M jest jednym z najpopularniejszych inicjałów występujących na wielu przedmiotach użytkowych datowanych na okres późnego średniowiecza. Oznaczać ona może Minne czyli miłość lub odnosić się do Marii jako patronki wiernych.

Monogram w podobnej postaci umieszczono m.in. na nagrobku księcia Ludwika II i Elżbiety brandenburskiej z kościoła św. Piotra i Pawła w Legnicy (ok. 1435 r.).

Odnosić się może do brandenburskiego bractwa Najświętszej Marii Panny założonego przez ojca Elżbiety.

Z literatury staroczeskiej znana jest  ballada o literce M, przełożona na język polski przez Jacka Balucha. Oryginalny czeski tytuł brzmiał Srdce, netuž, nalzet’ zbýti.


Literka M (ballada) fragment

Czemu, serce, wciąż się trapisz
wiem z pewnością,
już i kryć się nie potrafisz
z tą radością

ref.: Więc powiem: nad świata włości
nie mam ja większej radości
i dobrze wiem,
że moje spragnione serce
oddałem w służbę literce, miłemu M.

Chociaż tyle wdzięcznych stworzeń
na tym świecie,
już nie szukam swoich marzeń
w żadnym kwiecie.

ref. Jak przyjemnie tej miłości
zawsze służyć,
co pozwala i radości
dobrze użyć

Literatura

Jakub Sawicki, Średniowieczne świeckie odznaki w Polsce na tle europejskim, Wratislawia Antiqua t. 20, Wrocław 2014

Krzysztof Wachowski, Emblemata mediaevalia profana. Przykład Polski, Wrocław 2013