12.10 2019

Tajemnice siedziby ZUS
prowadzący: A. Niedzielenko, M. Makuch, K. Byś


Obecna siedziba ZUS to najbardziej niedostępna i tajemnicza budowla w mieście. Dzięki uprzejmości legnickiego ZUS-u, uczestnicy spacerów historycznych 12 października będą mogli wejść do siedziby dowództwa 18. Dywizji Piechoty, która wybudowana została zaledwie w 10 miesięcy i oddana do użytku 23 stycznia 1937 r.

W 1945 roku, gdy Rosjanie z jednostek poza granicami ZSRR utworzyli 4 nowe związki operacyjne, na siedzibę dowództwa i sztabu Północnej Grupy Wojsk Armii Radzieckiej wybrano ostatecznie dawny Haus der Wehrmacht (Dom Wermachtu). Tym samym legnicka budowla i otaczający ją kompleks tzw. „Kwadrat” stały się jednym z najważniejszych obiektów w zimnowojennej Europie. Początkowo w skład PGWAR wchodziło m.in. siedem armii ogólnowojskowych, cztery dywizje pancerne, armia lotnicza, dziesięć dywizji artylerii – razem około 300 tys. żołnierzy. Prawdopodobnie od poł. lat 60 PGWAR dysponowała również bronią nuklearną. W 1984 roku, w miejsce przeniesionego do Świdnicy sztaby PGW, w Legnicy utworzono siedzibę wyższej struktury dowódczej - Naczelnego Dowództwa Zachodniego Kierunku Strategicznego. O randze budowli świadczy fakt iż w 1987 roku gmach sztabu powiększono dobudowując do niego od południa nowy budynek o dwóch kondygnacjach podziemnych i trzech naziemnych, połączony łącznikami z budynkiem sztabowym. To stąd wydawano rozkazy 52 dywizjom i 4 armiom lotniczym rozlokowanym na terytorium NRD, Polski, Czechosłowacji, Białorusi i Ukrainy.

6. Specjalny Legnicki Spacer Historyczny do siedziby ZUS wyjątkowo będzie limitowany. Obowiązywać będą jednoosobowe, bezpłatne bilety wstępu, które od 1 października będzie można odebrać w kasie Muzeum Miedzi w Legnicy (Gmach Główny). Organizatorzy zaplanowali trzy wejścia - o godz. 11.00. 12.00 i 13.00.

Zbiórka przed wejściem głównym do ZUS, ul. Grabskiego.